Aktualności

27

maj'20

Pomoc w uzyskaniu odszkodowania. Różnice pomiędzy odszkodowaniem a zadośćuczynieniem. Szkoda na osobie

Odszkodowanie i zadośćuczynienie to odrębne instytucje zawarte w Kodeksie Cywilnym, jednakże zachodzą pomiędzy nimi pewne podobieństwa. Obie instytucje są świadczeniami pieniężnymi oraz mają być rekompensatą za wyrządzoną szkodę na osobie. Szkoda na osobie może przybierać postać majątkową i niemajątkową. Co więcej, w przypadku wyrządzenia szkody, poszkodowany może domagać się jednocześnie odszkodowania, jak i zadośćuczynienia.

Pojęcie odszkodowania jest szerokie i można je zdefiniować jako świadczenie pieniężne stanowiące naprawienie szkody, która w odróżnieniu od krzywdy dotyka sfery zewnętrznej, a nie wewnętrznej. Odszkodowanie jest instytucją służącą naprawieniu szkody majątkowej, która została wyrządzona poszkodowanemu. Odszkodowanie ma pokrywać całość kosztów związanych ze zdarzeniem. Według polskiego systemu prawnego odszkodowanie może obejmować faktycznie poniesione straty, bądź utracone korzyści. W tym miejscu warto zaznaczyć, iż utracone korzyści to ogół korzyści, które poszkodowany mógłby osiągnąć, w przypadku gdyby nie doszło do zdarzenia będącego przedmiotem roszczeń, np. dochody z utraconej umowy zlecenia. Rekompensata może przyjąć dwie formy:

  • jednorazowego odszkodowania,
  • renty odszkodowawczej, która może mieć charakter ciągły lub tymczasowy.

Kodeks cywilny nie podaje definicji szkody majątkowej, jednakże zarówno doktryna, jak i orzecznictwo definiują szkodę majątkową, jako wszelki uszczerbek w prawnie chronionych interesach lub dobrach doznany przez poszkodowanego.

Jeżeli chodzi o zadośćuczynienie to przyjmuje się, iż zadośćuczynienie jest rekompensatą za wyrządzoną krzywdę, a więc szkodę niematerialną. Kodeks cywilny wyróżnia dwa przypadki, w których możliwe jest domaganie się zadośćuczynienia za wyrządzoną krzywdę.

Na pierwszy przypadek wskazuje artykuł 445 Kodeksu cywilnego. Zgodnie z jego brzmieniem zadośćuczynienia można domagać się w tych samych przypadkach, w których należne jest odszkodowanie, zatem w razie uszkodzenia ciała lub wywołania rozstroju zdrowia. Naprawieniu podlega jednak szkoda niemajątkowa, a nie jak zostało wyżej omówione szkoda majątkowa. Można więc uzyskać zadośćuczynienie za stres spowodowany chorobą, rozstrój zdrowia psychicznego, osłabienie sił życiowych, czy związaną z tym krzywdę moralną. Rekompensaty można się też domagać w razie pozbawienia wolności, bądź skłonienia za pomocą podstępu, gwałtu lub nadużycia stosunku zależności do poddania się czynowi nierządnemu.

Zadośćuczynienia możemy się również domagać na podstawie artykułu 448 Kodeksu cywilnego. Na mocy art. 448 k.c. zadośćuczynienie można otrzymać w przypadku naruszenia dóbr osobistych. Dobra te wymienione są w  art. 23 Kodeksu cywilnego, jest to jednak katalog otwarty. Można więc domagać się zadośćuczynienia m.in. za:

  • naruszenie zdrowia,
  • wizerunku,
  • twórczości artystycznej,
  • tajemnicy korespondencji.

Jednakże, zadośćuczynienie należne jest także w razie doznania innych, szeroko rozumianych szkód, np. za zmarnowany urlop.

Wypłaty należnego nam roszczenia z tytułu odszkodowania lub zadośćuczynienia można domagać się od osoby, która bezpośrednio wyrządziła szkodę. Jednakże, istnieją takie sytuacje, w których sprawcy mają zawarte umowy ubezpieczenia i to właśnie od ubezpieczyciela będziemy domagać się należnej nam kwoty.

Marta Krajewska, adwokat

Archiwum

2015
styczeń
luty
marzec
kwiecień
maj
czerwiec
lipiec
sierpień
wrzesień
październik
listopad
grudzień
2017
styczeń
luty
marzec
kwiecień
maj
czerwiec
lipiec
sierpień
wrzesień
październik
listopad
grudzień
2018
styczeń
luty
marzec
kwiecień
maj
czerwiec
lipiec
sierpień
wrzesień
październik
listopad
grudzień